IZVOR – Glas komune – broj 665 – strana 5 – 31 decembar1988 godine //
PIŠE: MARGITA POGANJ
Prvi vojvođanski graditelj orgulja
Ladislav Šaban, pisac knjige »Starije orgulje Osijeka i njihovi graditelji«, spominje u njoj da je stari Osijek bio vlasnik čak »dva vrsna djela apatinskog graditelja Kašpara Fischera (Fišera)… koji optimalno umije iskoristiti zanatska iskustva… uspijevajući svojim instrumentima dati osim visoke zanatsko-tehnološke kvalitete i umjetnički: izvrstan zvukovni sklad«.
Još 1824. godine izašla je u Pešti knjiga »Topographische Beschreibungen des Königreiches Ungarn und seiner Einverleibten Provinzen«, odn. »Topogratski opis Kraljevine Mađarske i njenih priključnih oblasti čiji je pisac, penzionisani profesor Mihajlo Kunič, referiše između ostalog i o svojoj poseti Apatinu. U opisu ovdašnjih stručnjaka najviše pažnje posvećuje »graditelju orgulja i mehaničaru Kašparu Fišeru, koga hvali i kao čoveka.
Kašpar Fišer (1772 – 1829) bio je sin Ignaca Fišera, jednog od prvih apatinskih kolonista koji su se na poziv austrijske carice Marije Terezije odazvali da se nastane u opustošenoj Vojvodini posle oslobođenja od Turaka. Kašpar Fišer učio je mehaniku. Otac mu se bavio pored trgovine još i muzikom, te je verovatno još u detinjstvu zavoleo i muziku. Primenivši znanje iz te dve oblasti uspeo je kod dobrog majstora da izuči zanat graditelja orgulja. Pretpostavlja se da su mu majstori bili Jožef Rot u Bonjhadu i Kristijan Rot u Segedinu (Mađarska).
Kad je 1795. godine počela izgradnja sadašnje crkve u centru Apatina ponuđeno je mladom Fišeru da za istu izgradi velike orgulje. On je svoje prvo delo završio 1797. godine kao dvadesetpetogodišnji mladić. Taj instrument je dobro poslužio preko 100 godina, zamenjen je većim 1911. gdine. U radionici Kašpara Fišera radili su budući osiječki i zagrebački majstori: Verle, Pump i Fabing, kao i srednji od njegova tri sina, Johan. Ovaj je završio orgulje u osječkoj tvrđavi, jer mu je otac Kašpar u međuvremenu umro.
Najčuvenije orgulje Kašpara Fišera su one u odžačkoj crkvi, koje su još i danas u dobrom stanju. Između ostalih njegova su dela orgulje u Valpovu, Čelarevu, Sivcu, Kljajićevu.
Stariji sin Kašpara Fišera, Jožef, postao je vajar. Pravoslavna crkva Sv. Đorđa u Somboru i dandanas čuva njegov račun za tamo izvršene vajarske i pozlatarske radove.
Arhitekta Ferdinand Fišer bio je najmlađi sin Kašpara. Njegovo je delo hotel u centru Sombora, završen 1856. godine, stari deo današnjeg hotela »Sloboda« čija je fasada neogotička.
Jedna od kćeri Kašpara Fišera, Magdalena, bila je mati čuvenog apatinskog arhitekte Đule Partoša (graditelja sadašnje apatinske muzičke škole), koji je kod svoga ujaka Ferdinanda radio na praksi pre završetka studija.
IZVOR – Glas komune – broj 665 – strana 5 – 31 decembar1988 godine
Ovaj članak se nalazi na pod domenu Arhiva novina, dok je osnovni sajt Album za marke.
